Bir türküyü çalmakta zorlanan kursiyere sorulan ilk soru şudur: bu türküyü kaç kez dinlediniz.
Cevap çoğu zaman bir ya da ikidir. Oysa elin bulamadığı ezgiyi kulak da bulamamıştır.
Dinleme Neden Önce Gelir
Ezgi kulakta yerleştiğinde el yalnızca onu aramakla uğraşır. Kulakta yoksa el hem sesi hem yerini aynı anda bulmaya çalışır ve iki iş birbirini yavaşlatır.
Bu yüzden yeni bir türküye başlanmadan önce o türkü birkaç gün boyunca dinlenir. Çalışma başlamadan ezgi mırıldanabiliyorsa hazırlık tamamlanmış demektir.
Nasıl Dinlenir
Arka planda çalan müzik dinleme sayılmaz. Dinleme, dikkati verilmiş ve bir şey aranarak yapılan bir iştir.
İlk dinlemede ezginin genel hattı izlenir. İkincisinde tezene vuruşlarının nereye düştüğü aranır. Üçüncüsünde süslemelere bakılır; sesin üstünden mi geçiliyor, altına mı iniliyor.
Aynı türkünün farklı icracılardan dinlenmesi ayrıca yararlıdır. Değişmeyen kısım ezgidir; değişen kısım tavırdır ve bu ayrım ancak karşılaştırmayla görülür.
Kaynak Seçimi
Dağar çalışmasında kaynak önemlidir. Yöresel icracıların kayıtları, düzenlenmiş orkestra kayıtlarından farklıdır; ikincisi güzel olabilir ama tavırı öğretmez.
Kursiyerin dinleme listesi bu yüzden eğitmenle birlikte kurulur ve çalışılan dağara göre güncellenir.
Derslerimizde her yeni türküyü önce dinleme ödeviyle açar, çalışmayı ondan sonra başlatırız.